BAĞLADIĞIMIZ SADECE HALAT DEĞİL...
Denizcilerin bilmesi gereken hayati konulardan biri de bağlama konusudur. Neticede otoyol gibi bir yerde olmadığınızdan, sağlam bir halatla teknenizi sabitlemeniz gerekir. Peki, bağlama için sürekli kullandığımız halatlarda nelere dikkat etmek gerekir? Halatlarla ilgili merak edilen başlıca soruları Kaya Halat ve Çekim Halat’a sorduk...
Samet Özçelik

Halat nedir?
Bitkisel, sentetik veya çelikten yapılmış olan bükümlenerek ya da örülerek çeşitli kollarda birbirlerine sarılmış, bağlama, çekme ve kaldırma için kullanılan malzemelerdir.

Sentetik halatlar lif yapılarına göre nasıl ayrılır?
Doğal liflerden (hayvansal lifler, bitkisel lifler) ve insan yapısı liflerden (yapay lifler – poliamid, polyester, olefin, yüksek mukavemetli lifler) üretilen halatlar olmak üzere iki başlığa toplamak mümkündür.

Halatı oluşturan malzemeler nelerdir?
Ana grupta polyamid, polyester, polietilen ve polipropilen vardır. Yüksek mukavetli malzemeler ise aramid, yüksek mukavemetli polietilen (HMPE), likit kristal polyester (LCP) ve polybenzoxazole (PBO)’dur.

Üretim aşaması nasıldır?
Halat teknolojisinde kullanılan ve petrol türevi olan hammaddeler, petrokimya tesislerinde üretildikten sonra, iplik üreten tesislere gönderilir ve halatın temel birimi olan lifler bu tesislerde üretilir. Ardından, bu lifler halat imalatçıları tarafından; halatın yapısına, istenilen halat tipine, çapına ve kullanım amacına göre çeşitli yöntemlerle halat üretiminde kullanılır.

Diyelim, teknemin yelken ve bağlama halatlarını değiştirmek istiyorum, halat alırken nelere dikkat etmeliyim?
Satın alacağınız yerdeki konunun uzmanlarının ilk soracağı soru, teknenin boyu ve (eğer yelkenliyse) yelken alanı olacaktır. Teknelerde kullanacağınız halatları seçerken öncelikle kullanım yerlerini ve amaçlarını belirlemek gerekiyor. Çünkü kullanım yerlerine göre; kalınlığı, esnekliği, hafifliği, yüzerliği, kopma kuvveti, örgülü olup olmadığı, suya ve sürtünmeye dayanımı, kasa yapmaya uygunluğu, elle kolay kavranmaları gibi özelliklere dikkat etmek gerekir. Unutmayın; yelken alanı büyüdükçe kullanılacak halatın çapı da büyümelidir.

Yelkenliler ve yatlarda kullanılan halatlar nelerdir?
Mandar (anayelken, balon, flok ya da genova gibi yelkenleri açmak ve indirmek için kullanılan halatlar), iskota (yelken ve rüzgar arasında açıyı ayarlamayı sağlayan halatlar), teknenin alt ve ön yakasını, pupa palangasını kullanarak ayar yapan halatlar, bağlama halatları, tonoz halatları.

Devamını Motor Boat & Yachting Mart sayısında okuyabilirsiniz...