Kordonlara veda

Kordonlara veda

Editörümüz Hugo Andreae, Garmin’in yeni OnBoard kablosuz acil motor durdurma ve MOB sistemini test ediyor.

Acil motor durdurma kordonları ya da üreticilerin tercih ettiği ifadeyle motor acil durdurma sistemleri, öteden beri kafamızı kurcalıyor. Günümüzün gelişmiş tekne motorlarının, küçük bir kazanın hayati sonuçlara dönüşmesini önlemek için hâlâ plastik kaplı basit bir kordona bel bağlaması tuhaf değil mi? Üstelik sistemin etkinliği, kullanıcının kordonu takmasına bağlı. Kordon unutulduğunda sistem de takılmamış bir emniyet kemeri kadar işlevsiz kalıyor.

Kordonlara veda
Kısa menzilli radyo sinyali sayesinde etiket, kablosuz motor acil durdurma kordonu işlevi görürken aynı zamanda mürettebat için denize adam düştü alarmı olarak da çalışıyor.

Neyse ki artık daha gelişmiş alternatifler var. Yaklaşık 20 yıldır teknemde kullandığım Coast Key sistemi, boyun askısına bağlı küçük bir kumandayla motor arasında kablosuz bağlantı kuruyor. Denize düşmeniz veya kapsama alanından çıkmanız hâlinde sinyal kesiliyor ve motor otomatik olarak duruyor.

Bugüne kadar bir kez bile sorun çıkarmayan sistemi kullanmayı unutmak da pek mümkün değil; çünkü kumandadaki uzaktan çalıştırma düğmesi, standart kontak anahtarının yerini alıyor. Geleneksel kordona göre çok daha kullanışlı olan sistem sayesinde motoru durdurmadan tekne içinde hareket edebiliyor; halatları ve usturmaçaları ayarlayabiliyor, bir çocuğa can yeleğini giydiriyor ya da oltayı kontrol edebiliyorsunuz.

BİR ARKADAŞINI ETİKETLE

Geçtiğimiz yıl Garmin de OnBoard adlı kablosuz acil durdurma ve denize adam düştü (MOB) algılama sistemini piyasaya sürdü. Sistem; GOS 10 Hub merkez ünitesi, hemen hemen tüm içten ve dıştan takma motorlarla uyumlu bağlantı tesisatı ve kaptan ya da yolcu olarak tanımlanabilen programlanabilir etiketlerden oluşuyor. Etiketler bileğe takılabildiği gibi, karabina yardımıyla giysiye veya can yeleğine de sabitlenebiliyor.

OnBoard’un en önemli avantajı, Garmin chartplotter/MFD ürünleriyle entegre çalışması. Sistem, denize adam düştü uyarısının yanı sıra kazazedenin konumunu haritada işaretleyerek dönüş rotası çiziyor. Düşen kişi kaptan etiketini taşıyorsa motoru da durdurarak teknenin kaptansız ilerlemesini veya kontrolsüz manevrayla kazazedeye çarpmasını önlüyor. En azından teoride sistem böyle çalışıyor. Ancak bugüne kadar bunu gerçek koşullarda test etme fırsatımız olmamıştı.

Bu durum, bir megayata misafir transferi için tasarlanıp üretilen 8,40 metrelik Pascoe limousine tender üzerinde sistemi denemek üzere davet edilmemizle birlikte değişti.

Kordonlara veda
Testte kullanılan Pascoe süperyat tender’ı.

SUDA İLK SINAV

Solent Boğazı ile Wight Adası’nın kuzeyindeki Southampton Water’a açıldıktan sonra etiketleri tanımlayıp sistemle eşleştirdik. Sistem aynı anda sekiz etiketi destekliyor ancak yalnızca biri kaptan etiketi olarak atanabiliyor. Değiştirilebilir standart lityum pille çalışan etiketlerde açma-kapama ve manuel alarm düğmelerinin yanı sıra iki LED bulunuyor.

Kalkan simgeli LED bağlantı ve koruma, diğeri ise pil durumunu gösteriyor. Her ikisinde de yeşil normal, sarı uyarı, kırmızı ise bağlantı kaybı veya kritik pil seviyesi anlamına geliyor.

Etiketler isimlendirilerek kaptan veya misafir olarak tanımlanabiliyor ve plotter ekranından izlenebiliyor. Bir etiket suyla temas ettiğinde ya da yaklaşık 20 metre uzaklaştığında alarm devreye giriyor; MOB noktası ve dönüş rotası haritada gösteriliyor. Ekranda hazır bir MAYDAY metni belirirken, kaptan etiketi motoru da otomatik olarak durduruyor.

Tüm fonksiyonları test etmek için kaptan etiketini bir usturmaçaya bağlayarak tekne 20 knot hızla ilerlerken denize bıraktık. Yaklaşık iki saniye sonra alarm devreye girdi, bir saniye sonra da motor durdu. Ekranda MAYDAY metniyle birlikte motorları yeniden çalıştırma seçeneği belirdi. Böylece teknede kalanlar geri dönerek kaptanı sudan alabiliyor.

Üç kez tekrarladığımız testte sonuç değişmedi. Etiket gerektiğinde geçici olarak devre dışı bırakılabiliyor ve belirlenen sürenin ardından yeniden bağlanıyor.

Kordonlara veda
1 ETİKETİ TAKIN: Her etiket önce kaptan veya yolcu olarak tanımlanıyor, ardından kıyafete klipslenmesi ya da ürünle birlikte gelen bileklikle takılması gerekiyor.
2 MOB TESTİ: Bir MOB durumunu simüle etmek için kaptan etiketini bir usturmaçaya bağlayarak seyir halindeki tekneden denize attık.
3 MOTORUN DURDURULMASI: Denize atılan etiket kaptan etiketi olarak tanımlandığı için, yolcu etiketlerinden herhangi birinin tetikleyeceği MOB alarmına ek olarak motor da otomatik olarak durduruldu.
4 MAYDAY ÇAĞRISI MOB: alarmı onaylandıktan sonra ekranda, VHF telsiz üzerinden acil çağrı yapılabilmesi için hazır bir MAYDAY metni beliriyor.
5 MOB NOKTASI: Sistem ayrıca kişinin denize düştüğü konumu chartplotter üzerinde bir MOB noktası olarak işaretliyor ve bu noktaya rota çizip geri dönebilmenizi sağlıyor.
5 MOB NOKTASI: Sistem ayrıca kişinin denize düştüğü konumu chartplotter üzerinde bir MOB noktası olarak işaretliyor ve bu noktaya rota çizip geri dönebilmenizi sağlıyor.

KARAR

OnBoard sisteminin ilk olarak bir megayat tender’ına monte edilmesi belki de şaşırtıcı değil. Sonuçta denize düşme, kim söz konusu olursa olsun ciddi bir durum. Ancak etiket dâhil 559,99 Euro’luk kit ve 149,99 Euro’luk ilave etiketler, sistemi yalnızca megayat sahipleri için değil, daha mütevazı bütçeli tekne kullanıcıları için de erişilebilir kılıyor.

Küçük ve açık teknelerde kablosuz emniyet kordonu, uzaktan çalıştırma işlevi sayesinde sistemi devreye almadan seyre çıkma riskini neredeyse ortadan kaldırıyor. Büyük teknelerde ise misafirler için sunduğu ek MOB güvenliği öne çıkıyor.

Bu yönleriyle Garmin OnBoard, kapsamlı ve kullanışlı bir güvenlik çözümü sunuyor.

baytekin.com

📱 Dergimizi dijital olarak okumak isteyenler için farklı platformlarda da erişim mevcut.
PressReader ve Magzter üzerinden okuyabilir veya iOS uygulamamızdan abone olabilirsiniz.
📖 Hâlâ elinize dergi alıp sayfaları çevirmek sizin için ayrı bir keyifse, dergimizi Shopier üzerinden satın alabilir ya da abonelik başlatabilirsiniz.